Peptydy. Poznaj ich niezwykłą moc!

Buteleczka serum z pipetką z peptydami

W kosmetologii stosuje się wiele substancji, które korzystnie działają na skórę. Niektóre jednak wzbogacone są związkami o skoncentrowanym działaniu, a efekty dostrzegalne są w dość krótkim czasie. Włączenie ich do pielęgnacji nie jest też obarczone wieloma przeciwwskazaniami. Do tych związków należą peptydy. Z czym je łączyć, co to dokładnie jest i jakie właściwości wykazują w kosmetykach do pielęgnacji twarzy?

🔑 Kluczowe wnioski z poradnika 

  1. Peptydy budują kolagen i elastynę — efekty widoczne po kilku tygodniach regularnego stosowania. 
  1. Neuropeptydy (argirelina, SynAke) działają jak łagodny botoks — wygładzają zmarszczki mimiczne. 
  1. Peptydy miedziowe są bezpieczne nawet dla skóry wrażliwej i trądzikowej. 
  1. Nie łącz peptydów miedziowych z kwasami AHA/BHA ani witaminą C — możesz zdezaktywować ich działanie. 
  1. Serum peptydowe daje najszybsze i najintensywniejsze efekty spośród wszystkich form produktów. 
  1. Peptydy można łączyć z retinoidami, kwasem hialuronowym i ceramidami — to złota kombinacja anti-aging. 

📌 Czym są peptydy i jak działają? 

Peptydy to krótkołańcuchowe związki organiczne zbudowane z aminokwasów połączonych wiązaniami peptydowymi. W kosmetologii działają jako „sygnały” dla skóry — informują fibroblasty, by produkowały więcej kolagenu i elastyny, co przekłada się na redukcję zmarszczek i poprawę gęstości skóry.  

Aktywne składniki peptydów (neuropeptydy, peptydy sygnałowe, peptydy miedziowe) różnią się mechanizmem działania: pierwsze blokują mimiczne skurcze mięśni, drugie stymulują syntezę kolagenu, trzecie intensywnie regenerują i transportują składniki aktywne w głąb skóry.  

Peptydy są dobrze tolerowane przez wszystkie typy skóry — w tym wrażliwą i trądzikową — i mogą być stosowane bez większych przeciwwskazań. 

Zaliczane są do związków organicznych, ponieważ zawierają cząsteczkę węgla. Każdy peptyd składa się z aminokwasów, dwóch lub więcej połączonych wiązaniem peptydowym. W porównaniu z białkami mają znacznie większą zdolność do przenikania w głąb skóry. Są naturalnym składnikiem skóry, jak: kolagen, kwas hialuronowy i ceramidy.

Peptydy mają pobudzać komórki tkanki łącznej (fibroblasty) do wytwarzania kolagenu w skórze. Zwiększa to jędrność i elastyczność skóry i przyczynia się do mniejszej widoczności zmarszczek. Peptydy i fibroblasty poprawiają owal twarzy oraz wzmacniają i ujędrniają skórę.

Jakie są rodzaje peptydów i jak każdy z nich działa? 

Zanim wybierzesz kosmetyk z peptydami, warto wiedzieć, który rodzaj peptydu rozwiązuje Twój problem. Poniższa tabela porównuje trzy główne typy: 

Rodzaj peptydu Mechanizm działania Dla kogo? Przykłady INCI 
Neuropeptydy Blokują skurcze mięśni mimicznych — efekt jak łagodny botoks Zmarszczki mimiczne, okolice oczu i czoła Argirelina, SNAP-7, SNAP-8, SynAke 
Peptydy sygnałowe Stymulują fibroblasty do syntezy kolagenu i elastyny Skóra dojrzała, utrata elastyczności, zmarszczki Palmitoyl tripeptide-1, Palmitoyl tripeptide-5, Hexapeptide-10 
Peptydy miedziowe Regenerują, działają antybakteryjnie i antyoksydacyjnie, redukują przebarwienia Skóra wrażliwa, trądzikowa, z przebarwieniami Copper Tripeptide-1, Copper Lysinate/Prolinate 

Peptydy i ich rodzaje 

Biochemiczna struktura aminokwasów, peptydów i protein

Peptydy w kosmetykach są substancjami wytwarzanymi syntetycznie, które w zależności od budowy i struktury pełnią nieco odmienne funkcje. Dlatego można wymienić różne rodzaje peptydów. Są to neuropeptydy, peptydy sygnałowepeptydy miedziowe. Wszystkie określa się mianem peptydów biomimetycznych.

Neuropeptydy – zapobieganie zmarszczkom mimicznym 

Neuropeptydy to związki, które blokują przekaźniki w układzie nerwowo-mięśniowym, dlatego określone mięśnie nie wykonują gwałtownych skurczów i tym samym nie tworzą zagłębień, zwanych zmarszczkami mimicznymi. Mechanizm działania neuropeptydów przypomina działanie toksyny botulinowej stosowanej w zabiegach medycyny estetycznej.

Peptydem, który pozwala uzyskać opisany efekt, jest argirelina dodawana do kremów i preparatów kosmetycznych przeznaczonych do okolic oczu. Inne często stosowane neuropeptydy o podobnym działaniu to SNAP-7 i SNAP-8 powstające na skutek wydłużania łańcucha argireliny.

Jednym z silnie działających neuropeptydów jest także SynAke, którego działanie niektórzy porównują do jadu żmii. W składzie kosmetyków związek ten występuje pod takimi określeniami jak: Acetyl hexapeptide-8, Acetyl hexapeptide-3, Acetylo-oktapeptyd 1 i Dipeptide diaminobutyroyl benzylamide diacetate.

Peptydy sygnałowe – stymulowanie produkcji kolagenu i elastyny 

Zbliżenie na kobiecą dłoń z kremem z peptydami

Peptydy sygnałowe to związki pobudzające fibroblasty do wytwarzania w skórze kolagenu i elastyny, z biegiem lat zmniejsza się jej intensywność aż ulegnie całkowitemu zahamowaniu. Regularne stosowanie preparatów kosmetycznych zawierających ten związek wspomaga poprawę kondycji i napięcia skóry, korzystnie wpływa na jędrność i elastyczność oraz pozwala uwydatnić owal twarzy. Skóra staje się też bardziej napięta.

Wśród peptydów sygnałowych zawartych w kosmetykach najczęściej można znaleźć związki określane jako: Hexapeptide-10, Hexapeptide-11, Palmitoyl tripeptide-1 oraz Palmitoyl tripeptide-5.

Peptydy miedziowe – transport składników aktywnych 

Miedziowe peptydy zawarte w kosmetykach określane są również jako peptydy nośnikowe. Są to związki, które łączą się z enzymami miedzi i nabierają właściwości intensywnie regenerujących uszkodzenia różnego typu skóry. Peptydy miedziowe są stosowane również w zabiegach z ingerencją w skórę i nakłuwaniem jej powłok. Związki te podobnie jak peptydy sygnałowe pobudzają fibroblasty do produkcji elastyny i kolagenu oraz napinają i ujędrniają skórę.

Stosowanie peptydów nośnikowych wiąże się z małym ryzykiem podrażnienia skóry, dlatego też polecane są również osobom z cerą wrażliwą i podatną na podrażnienia. Wykazują także działanie antybakteryjne i antyoksydacyjne. Produkty z ich dodatkiem to dobry wybór także dla osób z cerą trądzikową. Peptydy miedziowe zmniejszają wydzielanie melaniny w skórze, dlatego korzystnie wpływają na redukcję przebarwień.

Peptydy typu miedziowego na twarz najczęściej występują w kosmetykach pod takimi nazwami, jak: Copper Tripeptide-1 i Copper Lysinate/Prolinate.

Składniki aktywne i peptydy. Z czym łączyć je w kosmetykach? 

Tonik do twarzy z peptydami

Aby zastosować w codziennej pielęgnacji peptydy, warto wiedzieć, z jakimi związkami działają one korzystnie, a których preparatów lepiej ze sobą nie łączyć. Wówczas możliwe jest dokładne dopasowanie kosmetyków do swoich indywidualnych potrzeb i uzyskanie możliwie najlepszych rezultatów. Trzeba też pamiętać, że zastosowanie niektórych peptydów, takich jak argirelina daje widoczne efekty już po pierwszym użyciu. Na działanie innych związków peptydowych trzeba jednak poczekać.

Poznaj ujędrniający krem z peptydami dla każdego typu skóry, także wrażliwej CeraVe Skin Renewing Krem z Peptydami >>

Kosmetyki zawierające peptydy można jednocześnie łączyć z retinoidami, które wzmocnią działanie regenerujące i poprawią kondycję cery. Można też z powodzeniem stosować preparaty opóźniające procesy starzenia, zawierające m.in.: kwas hialuronowy, bakuchiol lub ceramidy. Wskazane jest również włączenie do pielęgnacji kosmetyków ze składnikami naturalnymi, a w szczególności olejami i masłem roślinnym. 

Z czym nie stosować peptydów? 

Podczas stosowania peptydów miedziowych należy wykluczyć preparaty zawierające kwasy AHA i BHA. Wiąże się to z niskim pH kwasów, co może osłabić działanie peptydów oraz je dezaktywować. 

W czasie stosowania produktów z peptydami miedziowymi powinno się unikać kosmetyków z witaminą C, ponieważ peptydy zmniejszają jej dobroczynne właściwości ze względu na działanie chelatujące. Jeżeli jednak wskazane jest dostarczanie cerze obu tych składników, warto preparaty z peptydami nakładać np. wieczorem, a produkty z witaminami rano. 

Podczas stosowania kosmetyków z peptydami należy zrezygnować również z peelingów enzymatycznych oraz chemicznych. Peptydy to związki z charakterystycznymi wiązaniami, a składniki peelingów mogłyby je zniszczyć i zablokować działanie peptydów. 

Szybki przewodnik: peptydy — łączyć TAK czy NIE? 

✅ Można łączyć ❌ Unikaj łączenia 
Retinoidy (wzmacniają regenerację) Kwasy AHA i BHA (dezaktywują peptydy miedziowe) 
Kwas hialuronowy (nawilżenie + gęstość) Witamina C (chelatuje peptydy miedziowe) 
Ceramidy (odbudowa bariery) Peelingi enzymatyczne i chemiczne (niszczą wiązania peptydów) 
Bakuchiol, oleje i masła roślinne Kilka różnych peptydów jednocześnie (ryzyko nadmiernej stymulacji) 

Peptydy w kosmetykach. Jakie produkty wybrać? 

Peptydy na twarz dostępne są w postaci wielu różnych produktów kosmetycznych. W codziennej pielęgnacji można zastosować łagodne toniki i żele myjące do twarzy, a także kremy przeznaczone na dzień i na noc. To propozycje o bardziej skoncentrowanym działaniu i najczęściej wzbogacone o dodatkowe składniki potęgujące właściwości. Pierwsze efekty stosowania takich kremów widoczne są zazwyczaj po kilku tygodniach regularnego stosowania.

Dla osób, które chcą zadziałać intensywnie, polecane są peptydy w postaci serum, na przykład L’Oréal Paris Revitalift Laser Serum z 3 Peptydami. To najczęściej duże stężenia związków, które pozwalają osiągnąć najbardziej zadowalające rezultaty w stosunkowo krótkim czasie.

Tabela: jaka forma kosmetyku z peptydami dla Ciebie? 

Forma Dla kogo Kiedy stosować 
Serum Każdy typ skóry, szczególnie dojrzała i z głębszymi zmarszczkami Rano i/lub wieczorem, przed kremem 
Krem na noc Skóra sucha i dojrzała Wieczorem jako ostatni krok pielęgnacji 
Krem na dzień Profilaktyka anti-aging od 25. roku życia Rano, przed filtrem SPF 
Tonik Cera normalna, mieszana — wstępna pielęgnacja Po oczyszczeniu, przed serum i kremem 

Jak stosować peptydy w codziennej pielęgnacji? 

Peptydy możesz stosować rano i wieczorem — nie są fotouczulające, więc nie ma przeciwwskazań do aplikacji w ciągu dnia. Najlepsza kolejność kroków pielęgnacyjnych: 

  1. Oczyszczenie — żel lub pianka myjąca 
  1. Tonik — przywraca pH, delikatnie nawilża 
  1. Serum peptydowe — aplikuj na lekko wilgotną skórę, wmasuj opuszkami palców 
  1. Krem nawilżający lub odżywczy — uszczelnia działanie serum 
  1. Rano: krem z filtrem SPF 30+ jako ostatni krok 

Wskazówka: jeśli stosujesz jednocześnie retinoidy, nakładaj je wieczorem po serum peptydowym lub na przemian (np. retinol w poniedziałek/środę/piątek, peptydy w pozostałe dni). 

Źródła

  • Zegarska B., et al., Dermocosmetics in dermatological practice. Recommendations of the Polish Dermatological Society. Cz. 1, „Dermatology Review” / „Przegląd Dermatologiczny” 2023; 110.2: 121–132.
  • Kluczyk A., et al., Argireline: NeedleFree Botox as Analytical Challenge, „Chemistry & Biodiversity” 2021; 18.3: e2000992.
  • Padlewska K., Medycyna estetyczna i kosmetologia, Warszawa 2022.
  • Raikou V., Varvaresou A., Panderi I., Papageorgiou E., The efficacy study of the combination of tripeptide-10-citrulline and acetyl hexapeptide-3. a prospective, randomized controlled study, „Journal of Cosmetic Dermatology” 2017; 16(2): 271–278.

FAQ — najczęstsze pytania o peptydy w kosmetykach 

Co to są peptydy w kosmetykach? 

Peptydy to krótkołańcuchowe aminokwasy — cegiełki budujące białka skóry, takie jak kolagen i elastyna. W kosmetykach działają jako sygnały dla komórek, by produkowały więcej własnego kolagenu, co redukuje zmarszczki i poprawia gęstość skóry. 

Jak działają peptydy na skórę? 

Peptydy wiążą się z receptorami fibroblastów i stymulują je do produkcji kolagenu, elastyny i kwasu hialuronowego. Neuropeptydy dodatkowo relaksują mięśnie mimiczne, wygładzając zmarszczki bez igły. 

Jak stosować serum z peptydami? 

Serum peptydowe nakładaj na oczyszczoną skórę — przed kremem, po toniku. Można stosować rano i wieczorem. Kilka kropel wmasuj opuszkami palców w twarz i szyję, odczekaj 1–2 minuty przed nałożeniem kremu. 

Czy peptydy można stosować codziennie? 

Tak — peptydy są łagodne i dobrze tolerowane. Codzienne stosowanie jest zalecane, by utrzymać ciągły sygnał dla fibroblastów. Nie są fotouczulające, więc można je stosować zarówno rano, jak i wieczorem. 

Ile czasu zajmuje, żeby peptydy zadziałały? 

Neuropeptydy (argirelina) dają zauważalny efekt relaksacji zmarszczek mimicznych już po kilku pierwszych aplikacjach. Peptydy sygnałowe i miedziowe wymagają 4–8 tygodni regularnego stosowania, by kolagen zdążył się odbudować. 

Kiedy zacząć stosować kosmetyki z peptydami? 

Profilaktycznie możesz sięgnąć po peptydy już od 25. roku życia. Dla skóry dojrzałej (40+) peptydy sygnałowe i miedziowe to jeden z najważniejszych składników pielęgnacyjnych. 

Co wybrać — serum czy krem z peptydami? 

Serum peptydowe zawiera wyższe stężenie składników aktywnych i penetruje skórę głębiej — to lepszy wybór, jeśli zależy Ci na szybkich, intensywnych efektach. Krem z peptydami to dobra opcja uzupełniająca lub dla osób zaczynających przygodę z peptydami. 

Jak kupić dobre serum z peptydami — co sprawdzić na etykiecie? 

Na etykiecie szukaj nazw INCI: Palmitoyl tripeptide-1, Palmitoyl tripeptide-5, Acetyl hexapeptide-3, Copper Tripeptide-1. Im wyżej w składzie, tym więcej peptydu w produkcie. Unikaj produktów, w których peptydy figurują jako ostatnie pozycje na liście. 

Czy peptydy są bezpieczne dla skóry wrażliwej? 

Tak — peptydy, szczególnie miedziowe, są doskonałą opcją dla skóry wrażliwej i reaktywnej. Nie podrażniają, działają kojąco i antybakteryjnie. Polecane też dla skóry trądzikowej. 

Ile kosztują dobre kosmetyki z peptydami? 

Dobrej jakości serum peptydowe kosztuje zazwyczaj 60–200 zł. Droższe nie zawsze znaczy lepsze — kluczowe jest, czy w składzie peptyd jest wysoko na liście INCI i czy formuła zawiera stabilizujące składniki (ceramidy, HA). Kosmetyki masowe z peptydami (np. The Ordinary, COSRX) oferują bardzo dobry stosunek jakości do ceny. 

Spis treści

Inne porady

Dbanie o cerę, Pielęgnacja twarzy
Dowiedz się, czym myć twarz, by dbać o zdrową skórę. Poznaj skuteczne metody oczyszczania oraz najlepsze produkty do pielęgnacji cery każdego typu.
Pielęgnacja twarzy, Składniki aktywne i kwasy
Kompletny przewodnik po peptydach kolagenowych. Sprawdź, jak działają, które wybrać i jak dawkować na zmarszczki, skórę i stawy. Obalamy mity i radzimy!
Pielęgnacja twarzy, Zabiegi na twarz
Odkryj sekrety gładkiej cery! Nasz poradnik o goleniu twarzy (dermaplaningu) pokaże Ci, jak bezpiecznie usunąć meszek, złuszczyć skórę i uzyskać idealną bazę pod makijaż.
Dbanie o cerę, Pielęgnacja twarzy
Dowiedz się, czym jest i jak wykonać dwuetapowe oczyszczanie twarzy, aby uzyskać czystą, nawilżoną i promienną cerę. Poznaj kluczowe kosmetyki.